Stekkerbatterij of terugleveren: wat loont na salderen?

Na het einde van salderen krijg je voor teruggeleverde stroom een vergoeding van je leverancier, maar je streept die stroom niet meer weg tegen je verbruik. Daarnaast mag je leverancier terugleverkosten rekenen. Wat een teruggeleverde kilowattuur je werkelijk oplevert, is dus de vergoeding min die kosten, en dat verschilt per contract.

Volgens de Rijksoverheid geldt: de salderingsregeling stopt vanaf 1 januari 2027. Je mag je opgewekte stroom dan niet meer verrekenen met wat je verbruikt, maar je kunt wel blijven terugleveren. Voor alle stroom die je teruglevert, betaalt je energieleverancier je een vergoeding. In een overgangsperiode moet die minimaal 50% van het kale leveringstarief zijn. Het kale tarief is het stroomtarief zonder belastingen.

Leveranciers rekenen vaak ook terugleverkosten. Die mogen volgens de Rijksoverheid alleen kosten zijn die de leverancier maakt om de teruggeleverde stroom te verwerken, en de ACM houdt toezicht. In je contract staat of jouw leverancier ze rekent en hoe hoog ze zijn. Kijk daarom nooit alleen naar de vergoeding. Vind je de vergoeding te laag, dan wijst de ACM erop dat je kunt overstappen naar een andere leverancier.

Let ook op het verschil met wat je inkoopt. Het minimum is gekoppeld aan het kale tarief, dus zonder belastingen, terwijl je over stroom die je inkoopt wel belasting betaalt. Over stroom die je zelf opwekt en direct gebruikt betaal je geen belasting en geen kosten aan de leverancier. Dat gat tussen inkopen en terugleveren is waar zowel direct gebruiken als opslaan hun waarde uit halen: wie een kilowattuur zelf gebruikt, hoeft er geen te kopen.

Een stekkerbatterij bewaart een deel van je overschot voor de avond, zodat je minder stroom hoeft te kopen. Wat je opslaat, lever je niet terug. Het voordeel per kilowattuur is dus het verschil tussen wat je in de avond anders had ingekocht en wat terugleveren je had opgeleverd. Omdat de batterij klein is, blijft die opbrengst beperkt.

Huishoudens met zonnepanelen gebruiken gemiddeld ongeveer 30 procent van hun zonnestroom zelf. De rest gaat naar het net, omdat panelen veel opwekken als de zon schijnt terwijl je vooral in de avond verbruikt. Precies dat gat probeert een batterij te dichten. Milieu Centraal rekent voor dat tien panelen op een gemiddelde junidag 15 kWh opwekken, terwijl een gemiddelde thuisbatterij van 6 kWh maar een deel kan opvangen. Volgens de Consumentenbond zijn stekkerbatterijen vaak nog kleiner, zo'n 2 tot 3 kWh.

In de winter is het omgekeerd. Op een gemiddelde decemberdag wekken tien panelen volgens Milieu Centraal 2,5 kWh op, te weinig om een batterij te vullen. Een stekkerbatterij doet dus het meeste werk in het zonnige deel van het jaar, en zelfs dan loopt hij bij een groot overschot snel vol. De stroom die de batterij niet meer kwijt kan, gaat gewoon naar het net.

Een rekenvoorbeeld met aannames, dus geen prijsindicatie. Stel dat je batterij op 150 zonnige dagen per jaar 2 kWh naar de avond verschuift. Dat is 300 kWh per jaar. Stel dat elke verschoven kilowattuur je 15 cent scheelt, het verschil tussen inkopen en terugleveren na aftrek van terugleverkosten. Dan is de besparing 300 x 0,15 = 45 euro per jaar. Deel je aankoopbedrag door dit jaarbedrag voor een ruwe terugverdientijd. Het voorbeeld is vereenvoudigd en telt geen opslagverlies of slijtage mee. Hoe je het met eigen cijfers doet, lees je bij stekkerbatterij terugverdientijd.

Milieu Centraal waarschuwt dat er een reële kans is dat je een thuisbatterij niet terugverdient, en noemt isoleren of een warmtepomp spijtvrije keuzes voor wie echt wil besparen. Verder mag een stekkerbatterij volgens de Consumentenbond maximaal 800 watt leveren per stopcontact. Dat is genoeg voor een laptop, ledverlichting, koelkast of tv, maar te weinig voor een waterkoker, wasmachine of droger.

Ja, door verbruik te verplaatsen naar de uren waarin je panelen leveren. Laat wasmachine, vaatwasser en droger draaien als de zon schijnt en laad een elektrische auto of het voorraadvat van een warmtepomp op zonnestroom. Dat kost geen aankoop en spaart per verschoven kilowattuur dezelfde inkoop uit als opslaan.

Milieu Centraal noemt dit zelf als eerste alternatief voor een thuisbatterij. Veel wasmachines en vaatwassers hebben een instelling voor een latere starttijd, dus je hoeft er niet bij te zijn. Je zet de start dus op een tijdstip waarop de zon schijnt en laat de rest aan het apparaat over.

Bij een elektrische auto kan het veel uitmaken. Heb je een eigen laadpaal, dan kun je het laden op momenten met veel eigen zonnestroom laten starten. Milieu Centraal geeft aan dat dit het eigen verbruik van ongeveer 30 procent naar ruim 50 procent kan brengen, ongeveer hetzelfde effect als een thuisbatterij, zonder extra batterij. Let wel: de stroom in de auto kun je nu alleen voor de auto zelf gebruiken, niet voor je apparaten in huis.

Verschuiven heeft wel een plafond. Koken, verlichting en tv gebruik je vooral in de avond, en die verplaats je niet. Juist dat avondverbruik is waar een batterij iets toevoegt. Meet daarom eerst wat je in de avond en nacht verbruikt: een P1-meter in de meterkast laat dat zien. Meer over wat een batterij precies doet lees je in wat is een stekkerbatterij.

Terugleveren past bij een groot overschot en weinig avondverbruik. Een stekkerbatterij past bij een beperkt overschot en avondverbruik dat een kleine batterij kan dekken. Zit je daartussen, dan bepalen je contract en je bereidheid om verbruik te verschuiven de uitkomst. De tabel zet vijf situaties naast elkaar.

Het is geen harde keuze. Is je batterij vol, dan gaat de zonnestroom pas naar het net, zoals Milieu Centraal beschrijft. Wat je niet kunt opslaan, lever je dus gewoon terug. Wil je een dynamisch contract combineren met een batterij, ook zonder panelen, lees dan stekkerbatterij zonder zonnepanelen.

Begin met je contract en je eigen verbruik. Kijk wat je leverancier vergoedt en rekent voor teruggeleverde stroom, verschuif verbruik naar overdag en meet je avondverbruik. Pas daarna weet je hoeveel overschot overblijft en of een batterij dat kan dekken. Dit is onze redenering, geen wettelijke volgorde: verschuiven kost niets en laat zien wat er nog te winnen valt.

Stap één: lees in je contract de terugleververgoeding en de terugleverkosten, en vergelijk zo nodig andere leveranciers. Stap twee: verplaats wat kan. Stap drie: bepaal je avondverbruik en overschot. Blijft er dan nog een duidelijk overschot naast een flink avondverbruik, dan is een kleine batterij logischer dan bij een klein overschot of weinig avondverbruik.

Ga je rekenen, gebruik dan de methode bij stekkerbatterij kosten en let bij aansluiting op de regels bij stekkerbatterij veiligheid. Beide pagina's laten zien welke vragen je aan jezelf en aan een verkoper moet stellen, voordat je iets koopt.